پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت، یک پلیایزوسیانات آلیفاتیک بر پایه HDI-biuret است. این محصول بهعنوان عامل شبکهایکننده یا هاردنر در سیستمهای پلییورتانی دو جزئی بهویژه برای پوششهایی که به دوام جوی، انعطافپذیری، چسبندگی و مقاومت در برابر حلال، سایش و مواد شیمیایی نیاز دارند مناسب است.
ويژگیهای شيميايی و خواص عمومی پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت
پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت، یک ماده خالص با فرمول مولکولی واحد نیست، بلکه محلولی از پلیایزوسیانات آلیفاتیک Biuret بر پایه هگزامتیلن دیایزوسیانات (HDI) است. این محصول بهصورت 75±1 درصد ماده جامد بوده که در حلالهای متوکسی پروپیل استات (MPA) و زایلین با نسبت وزنی 1:1 تشکیل شده است [1].
ساختار Biuret از تبدیل HDI به مولکولهای بزرگتر و چندعاملی حاصل میشود. این فرآیند باعث میشود پلیایزوسیانات حاصل دارای چند گروه فعال –NCO باشد که میتوانند با گروههای هیدروکسیل پلیالها واکنش داده و پیوندهای یورتانی و در نهایت شبکه سهبعدی پلییورتان ایجاد کنند [2].
در پلیایزوسیاناتهای Biuret، حضور گروههای –NH امکان ایجاد پیوندهای هیدروژنی را فراهم میکند. Vencorex این ویژگی را عامل افزایش قطبیت HDB نسبت به برخی دیگر از مشتقات HDI میداند؛ در نتیجه این خانواده با طیف متنوعی از رزینها، بهویژه پلیالهای پلیاستری و رزینهای آلکیدی سازگاری مناسبی داشته و چسبندگی خوبی روی سطوح مختلف ایجاد میکند [3].
Tolonate HDB 75 MX در استرها، کتونها و هیدروکربنهای آروماتیک محلول است و برای رقیقسازی آن معمولاً از مخلوط استرها و هیدروکربنهای آروماتیک استفاده میشود [1].
شکل1. ساختار شیمیایی HDI-biuret
ماهیت آلیفاتیک HDI نیز از نظر عملکرد پوشش اهمیت دارد. برخلاف ایزوسیاناتهای آروماتیک، پلیایزوسیاناتهای آلیفاتیک برای سیستمهایی که پایداری رنگ و مقاومت در برابر شرایط جوی اهمیت دارد مناسبتر هستند و به همین دلیل در پوششهای خارجی و Topcoatها استفاده میشوند [2][4].
Tolonate HDB 75 MX بهصورت مایع شفاف عرضه میشود و در استرها، کتونها و هیدروکربنهای آروماتیک محلول است. برای رقیقسازی آن استفاده از حلالهای Urethane Grade با مقدار آب کمتر از 300 ppm توصیه میشود [1].
روش توليد پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت
پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت، از پلیایزوسیاناتهای مشتقشده از HDI با ساختار Biuret تشکیل شده است. در تولید عمومی HDI-biuret، مونومر HDI طی واکنشهای کنترلشده به ساختارهای چندعاملی با وزن مولکولی بالاتر تبدیل میشود. تشکیل ساختار Biuret سبب افزایش Functionality نسبت به HDI دو عاملی شده و امکان ایجاد شبکههای پلییورتانی Crosslinked را فراهم میکند [2].
پس از مرحله تشکیل پلیایزوسیانات، مقدار HDI مونومری باقیمانده کاهش داده میشود. در نهایت پلیایزوسیانات در مخلوط متوکسیپروپیل استات و زایلین با نسبت 1:1 تنظیم میشود تا محصولی با محتوای جامد حدود 75 درصد و ویسکوزیته مناسب برای فرمولاسیون پوششهای حلالی حاصل شود [1].
ويژگیهای فنی پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت
از مهمترین مشخصات فنی پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت، میزان NCO است که در این محصول 16-17 درصد است. NCO Content نشاندهنده مقدار گروههای ایزوسیانات قابل واکنش موجود در محصول است و یکی از پارامترهای اصلی برای تعیین نسبت اختلاط هاردنر با پلیال محسوب میشود. گروههای NCO با گروههای –OH پلیال واکنش داده و شبکه پلییورتانی را تشکیل میدهند. علاوه بر این، ویسکوزیته آن درمحدوده 150-350 میلیپاسکالثانیه در دمای 25 درجه سانتیگراد است. این محدوده ویسکوزیته امکان اختلاط مناسب هاردنر با رزین و اعمال فرمولاسیون از طریق روشهای متداول پوششدهی را فراهم میکند. با این حال، ویسکوزیته نهایی پوشش علاوه بر HDB 75 MX به نوع پلیال، مقدار جامد، حلال و سایر اجزای فرمولاسیون وابسته است.
پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت، معمولاً همراه با پلیمرهای دارای گروه هیدروکسیل، بهویژه پلیاستر پلیالها و پلیاکریلاتها، برای تهیه پوششهای پلییورتانی دو جزئی استفاده میشود [1]. واکنش گروههای NCO هاردنر با گروههای OH رزین، شبکه Crosslinked ایجاد میکند. نوع و چگالی این شبکه بر خواصی مانند مقاومت مکانیکی، مقاومت شیمیایی و مقاومت حلالی تأثیر میگذارند.
كاربردهای پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت
پوششهای صنعتی
یکی از کاربردهای اصلی Tolonate HDB 75 MX تولید پوششهای محافظ با دوام بالا برای Industrial Maintenance است. در این سیستمها، پلیایزوسیانات با پلیال واکنش داده و شبکه پلییورتانی مقاومی ایجاد میکند که میتواند ترکیبی از مقاومت شیمیایی، مقاومت سایشی، انعطافپذیری و دوام جوی را فراهم کند.
این ویژگیها استفاده از HDB 75 MX را در پوشش تجهیزات، قطعات فلزی و سایر سطوح صنعتی که در معرض شرایط محیطی قرار دارند امکانپذیر میکند.
صنعت حملونقل و پوشش قطعات فلزی
Tolonate HDB 75 MX برای Topcoatهای مورد استفاده در صنایع حملونقل و تجهیزات فلزی معرفی شده است. ماهیت آلیفاتیک HDI به حفظ ظاهر و پایداری بهتر پوشش در شرایط محیطی کمک میکند، درحالیکه شبکه پلییورتانی حاصل مقاومت مکانیکی و شیمیایی موردنیاز برای قطعات در معرض سایش و عوامل محیطی را فراهم میکند.
به همین دلیل این خانواده از پلیایزوسیاناتها در پوششهای نهایی تجهیزات حملونقل و سطوح فلزی کاربرد دارند.
پوششهای پلیاستری و آلکیدی دو جزئی
پلیایزوسیانات HDB 75 MX تولونیت برای تولید سیستمهای پلییورتانی دو جزئی بر پایه پلیاستر و آلکید مناسب است. پلیایزوسیاناتهای HDB به دلیل قطبیت و قابلیت ایجاد پیوند هیدروژنی با بسیاری از رزینها سازگاری مناسبی دارند بهطور ویژه با پلی استرها و آلکید رزین ها. در این سیستمها، HDB 75 MX نقش Crosslinker را داشته و خواص نهایی فیلم را از طریق ایجاد شبکه پلییورتانی بهبود میدهد.
صنایع چوب
Tolonate HDB 75 در پوششهای پلییورتانی چوب نیز کاربرد دارد. در پوشش مبلمان، پارکت و سایر محصولات چوبی، ترکیب چسبندگی، انعطافپذیری و مقاومت در برابر مواد شیمیایی و سایش اهمیت دارد. استفاده از HDB 75 MX همراه با رزین هیدروکسیلدار مناسب میتواند پوششی دو جزئی با خواص مکانیکی و سطحی مطلوب ایجاد کند.