ويژگیهای شيميايی و خواص عمومی NBR 35L
لاستیک NBR که با نام لاستیک نیتریل نیز شناخته می شود یک کوپلیمر از آکریلونیتریل و بوتادین (Acrylonitrile Butadiene Rubber) است. ماهیت شیمیایی این لاستیک به نسبت میان واحدهای آکریلونیتریل و بوتادین وابسته است .
درصد آکریلونیتریل در زنجیره از 15% تا 50% متغیر است که NBR 35L حاوی حدود 35% آکریلونیتریل است که مستقیماً بر مقاومت شیمیایی آن میافزاید و تعادل خوبی میان مقاومت شیمیایی و خواص فرایندی آن ایجاد میکند.
NBR 35L بهصورت یک الاستومر زرد روشن تا قهوهای عرضه میشود و از نظر حلالیت، مانند بسیاری از لاستیکهای صنعتی در آب حل نمیشود ولی در حلالهایی نظیر متیل اتیل کتون (MEK) و تولوئن کاملاً محلول است، همچنین در برابر روغنهای معدنی و چربیها نفوذناپذیر است .
به صورت کلی، لاستیک های NBR دارای خواص فیزیکی متعادلی هستند و مقاومت بسیار خوبی نیز در مقابل سایش و حلال های هیدروکربنی دارند اما نمی توان از آن ها در برابر حلال های قطبی استفاده کرد.
روش توليد NBR 35L
تولید NBR عمدتا از طریق فرآیند پلیمریزاسیون امولسیونی آکریلونیتریل و بوتادین انجام میشود. در این فرایند، مونومرهای آکریلونیتریل و بوتادین در یک محیط آبی، همراه با امولسیفایر، آغازگر رادیکالی، تنظیمکننده جرم مولکولی و افزودنیهای فرایندی وارد راکتور میشوند و پس از تشکیل لاتکس، در مراحل بعدی لختهسازی(coagulation)، شستوشو، خشککردن و بستهبندی انجام میشود .
در تولید صنعتی، کیفیت نهایی NBR به عواملی مانند نسبت آکریلونیتریل به بوتادین، نوع امولسیفایر، آغازگر، دمای پلیمریزاسیون، کنترل جرم مولکولی، کیفیت مراحل لختهسازی و خشککردن بستگی دارد. برای بهینهسازی بازده فرآیند تولید نیز، مونومرهای واکنشنداده بازیافت میشوند.
ويژگیهای فنی NBR 35L
عملکرد لاستیک NBR مستقیماً به چند پارامتر کلیدی وابسته است و همین پارامترها ویژگیهای منحصربهفرد آن را در کاربردهای صنعتی شکل میدهند. مهمترین عامل، درصد آکریلونیتریل متصل در زنجیره پلیمری است. هرچه این مقدار بیشتر باشد، مقاومت لاستیک در برابر روغنها، سوختها و بسیاری از حلالهای هیدروکربنی بیشتر میشود، زیرا قطبیت زنجیره افزایش مییابد و تمایل آن به جذب سیالات روغنی کاهش پیدا میکند. در مقابل، همین افزایش قطبیت معمولاً باعث کاهش انعطافپذیری بهخصوص در دماهای پایین میشود. در کنار آن، ویژگی بارز NBR 35L ویسکوزیته مونی (Mooney Viscosity) پايين آن است که فرآیند تزریق و قالبگیری را تسهیل میکند. در نهایت، باید توجه داشت که عملکرد واقعی NBR به فرمول آمیزه (نوع گوگرد یا پراکسید، شتابدهندهها، دوده، نرمکننده) و شرایط پخت وابسته است. به همین دلیل، NBR در عمل بهعنوان لاستیکی شناخته میشود که تعادل مناسبی میان مقاومت روغنی، دوام مکانیکی، مقاومت سایشی، پایداری در برابر آب و فرایندپذیری صنعتی ایجاد میکند، هرچند در برابر سرما، ازن و بعضی شرایط محیطی شدید، محدودیتهایی دارد. همچنين لاستیک های NBR به ویژه در گريدهايی که درصد نیتریل بالایی دارند، مقاومت خیلی خوبی در برابر گازها از خود نشان میدهند، به طوری که گاز نمی تواند به راحتی به درون آن نفوذ نماید .
از نظر پایداری، اگر این ماده در معرض نور خورشید یا رطوبت قرار گیرد، کیفیت آن افت میکند. به همین دلیل باید در محیطی خنک، دور از نور مستقیم خورشید و رطوبت نگهداری شود.
كاربردهای NBR 35L
الاستومر سنتزی NBR به دلیل مقاومت بسیار خوب در برابر روغنها، سوختها و حلالهای هیدروکربنی، یکی از مهمترین لاستیکهای مصنوعی در صنعت محسوب میشود. بنابراين کاربردهای صنعتی آن بسیار گسترده بوده و از تولید چسبهای صنعتی، نفت و گاز تا قطعات حساس در صنعت خودرو را در بر میگیرد.
صنعت خودرو
NBR 35L بهدلیل مقاومت خوب در برابر روغن و سوخت، در ساخت قطعاتی مانند شیلنگهای سوخت، پمپ های سوخت، واشرها و اورینگها، كاسه نمد (Oil Seal)، محفظه های روغن دیافراگم و ... اهمیت زیادی در صنعت خودرو دارد. انعطافپذيری مناسب اين گريد باعث افزايش طول عمر قطعات در شرايط كاری سخت میشود.
صنعت نفت و گاز و پتروشیمی
در صنایع نفت و گاز به دلیل پایداری شیمیایی بالای این لاستیک در برابر هیدروکربنها در آببندها و عایقها، پوشش داخلی لولهها و قطعات مقاوم در برابر مواد نفتی کاربرد دارد. NBR 35L در این صنعت به کاهش نشتی و افزایش ایمنی تجهیزات کمک میکند.
تولید قطعات صنعتی لاستيكی
در تولید قطعات عمومی صنعتی، این ماده به دلیل فرآیندپذیری آسان و چسبندگی مناسب به فلزات میتواند برای ساخت انواع گسکت، غلتکهای صنعتی، قطعات قالبگیری شده و بعضی محصولات آببندی و ارتعاشگیر به کار رود.
صنعت چسب
سازگاری مناسب NBR 35L با حلالهای آلی و ايجاد چسبندگی قوی به سطوح فلزی و لاستيكی آن را به انتخاب مناسبی برای توليد چسبهايی كه در معرض روغن، بنزين و گريس هستند تبديل كرده است. همچنين در چسبهای اتصال لاستيك به فلز از اين ماده استفاده میشود.
صنعت لوازم خانگی
در تولید لوازم خانگی،NBR 35L به دلیل مقاومت در برابر روغنها و مواد شوینده در واشرهای آببندی، شیلنگهای انتقال مایعات و قطعات داخلی ماشین لباسشویی و ظرفشویی استفاده میشود.
صنعت برق و الکترونیک
در برخی کاربردهای خاص، این لاستیک به دلیل خواص عایقی و مقاومت در برابر روغن در پوشش کابل و قطعات عایق مورد استفاده قرار میگیرد.